4 Bước làm đất trồng lúa cơ bản

Làm đất trồng lúa là bước thiết yếu trong quá trình trồng lúa. Đất là nơi để rễ lúa bám vào hấp nước và dinh dưỡng nuôi cây, đất là điểm bám giúp cây đứng vững không đổ ngã. Vậy cách làm đất trồng lúa như thế nào để cây phát triển khỏe mạnh, cho năng suất cao? Mời bạn đọc tìm hiểu cùng Sinh Học Châu Á trong bài viết này!

1. Điều kiện thổ nhưỡng trồng lúa

Lúa phát triển tốt trên đất tơi xốp, giàu dinh dưỡng, thoáng khí. Độ pH thích hợp cho sự sinh trưởng và phát triển của cây lúa là từ 5,5 – 7,5.

Tầng canh tác của đất trồng lúa phải đủ dày để cho rễ bám vào thu nhận nước và dưỡng chất.

Trong đất không chỉ có dinh dưỡng, khoáng chất, lợi khuẩn mà còn tồn tại tiềm ẩn các mầm bệnh, hạt cỏ dại,… Mà các đối tượng này sau này sẽ gây trở ngại cho sự phát triển của cây lúa. Đồng thời, trải qua nhiều mùa vụ canh tác cấu trúc và dinh dưỡng trong đất trồng lúa bị thay đổi, nên phải có các biện pháp cải tạo và làm đất trước khi gieo sạ để lúa phát triển tốt.

2. Quy trình làm đất trồng lúa

Quy trình làm đất trồng lúa ở mỗi địa phương và mỗi mùa vụ sẽ có một số sự thay đổi nhất định. Quy trình dưới đây là quy trình làm đất chung được đa số bà con trồng lúa hiện nay áp dụng.

Bước 1: Sau khi thu hoạch lúa, tiến hành xử lý rơm rạ và cỏ dại trên đồng ruộng. 

Từ xa xưa, theo tập quán canh tác bà con nông dân thường sử dụng biện pháp đốt đồng để tiêu hủy rơm rạ và cỏ dại trên đồng. Lợi điểm của phương pháp này là thực hiện nhanh chóng và tiết kiệm thời gian, chi phí. Song về sau nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng rơm rạ có thể cung cấp cho đất một lượng mùn hữu cơ giúp cải tạo đất hiệu quả. Chính vì thế nếu đốt bỏ đi sẽ lãng phí, gây ô nhiễm và tiềm ẩn các nguy cơ khác. 

Việc xử lý rơm rạ ngày nay được khuyến khích xử lý theo con đường tái sử dụng, đi theo giá trị của nông nghiệp tuần hoàn. Phần rơm được cuộn lại có thể tái chế thành nhiều thành phẩm khác (nhúng video). Phần gốc rạ và hạt cỏ còn lại tại đồng thì được phân hủy bằng các chế phẩm sinh học để bổ sung lại cho đất một lượng phân hữu cơ sẵn có.

Song song với xử lý rơm, gốc rạ thì bà con cần tiến hành phát quang cỏ trên bờ để loại bỏ chỗ ẩn náu của các sâu – côn trùng và bệnh hại.

Bước 2: Cày vùi, phơi ải đất trồng lúa

Trước khi tiến hành gieo sạ lúa xuống ruộng, bà con cần cày xới đất xử lý cỏ dại và các mầm bệnh thêm một lần nữa.

Sử dụng thiết bị cơ giới chuyên dụng cày tầng đất với độ sâu từ 10 – 20cm. Đối với các ruộng đang bị nhiễm phèn thì kết hợp thêm biện pháp cải tạo bằng vôi và cày đất với độ sâu là 5 – 10cm.

Bước 3: Cày bừa, trục đất

Sau khi đã cày xới, phơi ải đất thì bà con cho nước vào ruộng rồi tiến hành cày bừa, trục đất. Mục đích của việc này là làm các cục đất to nhuyễn ra, tăng độ tơi xốp và thoáng khí của đất ruộng. Việc này giúp cho rễ lúa dễ bám vào đất, lấy dinh dưỡng và nước dễ dàng, đồng thời công tác cày bừa, trục đất còn giúp hỗ trợ giải phóng các khí độc từ quá trình phân giải hữu cơ trong đất thoát ra ngoài, hạn chế ngộ độc ở lúa.

Bước 4: Trạc đất, san bằng mặt đất trồng lúa

Sau khi trục đất thì giữa nước ngâm trong khoảng 2 tuần để cho rơm rạ, cỏ dại được phân hủy. Đến thì chuẩn bị gieo sạ thì tiến hành trục lại thêm một lần nữa. Bước tiếp đến là tháo nước, đánh rãnh, san bằng mặt ruộng để chuẩn bị cho giống xuống sạ.

Lưu ý: Các bước trong quy trình làm đất trồng lúa ở trên có thể có các biến đổi tùy thuộc vào điều kiện sinh thái của từng địa phương như là tính chất đất, thời gian sạ lại, chế độ nước, cách xử lý rơm rạ,…

Dù cho các thay đổi hoặc rút ngắn các bước làm nhưng về cơ bản phải luôn đảm bảo rơm rạ và cỏ dại phải được xử lý, đất phải được đánh tơi trước khi xuống giống. 

Bài viết liên quan :

Cách ngâm lúa giống đúng kỹ thuật bà con nông dân cần biết

Ngâm lúa giống là quá trình kích thích sự nảy mầm, đảm bảo hạt giống lên tốt, khỏe, từ đó giúp cây lúa phát triển mạnh mẽ và đạt năng suất cao hơn. Dưới đây là một số bước cơ bản Việt Hóa Nông gợi ý đến bà con nông dân để có thể ngâm lúa giống đúng kỹ thuật và đạt hiệu quả cao nhé!

1. Lựa chọn hạt giống

Sử dụng hạt giống đạt tiêu chuẩn chất lượng tương đương cấp xác nhận (theo quy định của Bộ NN & PTNT):

– Độ sạch (% khối lượng) > 99,0%.

– Tạp chất (% khối lượng) < 1,0%.

– Hạt khách giống phȃn biệt được (% hạt) < 0,25%.

– Hạt cỏ (số hạt/kg) < 10 hạt.

– Tỷ lệ nảy mầm (% số hạt) > 85%.

– Độ ẩm (%) < 13.5 %.

2. Xử lý hạt giống

Cần xử lý để đảm bảo hạt giống khỏe mạnh. Triệt tiêu các mầm mống sâu bệnh, loại bỏ các hạt giống lép kém chất lượng. Cách để xử lý hạt giống:

– Xử lý bằng nhiệt (ở nhiệt độ 54°C trong 15 phút, nếu không có nhiệt kế thì áp dụng ngâm ở nhiệt độ 3 phần nước sôi hòa với 2 phần nước lạnh).

– Xử lý nước muối 15% trong 30 phút để loại hạt lép lửng (hạt lép lửng là hạt chứa nhiều mầm bệnh) và có thể diệt được một số mầm bệnh trên hạt lúa.

– Xử lý nước vôi trong (3%): Pha theo tỷ lệ 300g vôi tôi + 10 lít nước trong 20 phút, sau đó lọc được 7 lít nước để ngâm cho 7kg lúa giống trong 10-12 giờ.

3. Ngâm lúa giống

Sau khi xử lý 1 trong 3 cách xử lý hạt giống như trên. Sau đό, cho vào bao ngȃm trong nước sạch 30 giờ.

Để nhận biết hạt giống đã hút đủ độ ẩm cần thiết bà con chú ý quan sát:

– Hạt lúa căng đều, nhìn rõ phôi màu trắng ở đầu hạt. Cắn thử giữa hạt thấy bở mềm ở ngoài, hơi cứng ở lõi là hạt lúa đã no nước.

– Đối với hạt giống lúa lai: vì vỏ trấu mỏng hơn nên thời gian ngâm sẽ ngắn hơn so với lúa thuần, chỉ ngâm từ 14-18 giờ.

4. Ủ lúa giống

Sau khi đã ngâm hạt giống đủ no, đãi sạch và để ráo nước. Sau đó mang đi ủ như sau: Pha 20ml Kepak/10 lít nước cho ủ 10 kg lúa giống, có thể pha thêm thuốc BVTV như: Thiamethoxam, ủ qua đêm. Sau đó mang đi gieo sạ.

Hướng dẫn kỹ thuật trồng và chăm sóc cây khoai lang

Cây khoai lang tên khoa học là Ipomoea batatas Lam thuộc họ Convolvulaceae, là cây lương thực quan trọng của nhiều nước châu Á, châu Phi và châu Mỹ La tinh. Khoai lang là loại cây có củ sống quanh năm, được sử dụng rộng rãi làm thức ăn cho người, cho động vật và làm nguyên liệu cho một số ngành công nghiệp.

Ảnh: Cây khoai lang

1. Thời vụ

Khoai lang có thể trồng được quanh năm nhưng thời vụ khoai lang thích ở để trồng là vụ đông từ tháng 9 – tháng 10; vụ Xuân từ tháng 2-3.

2. Làm đất

Trên vùng đất trồng màu, sau khi thu hoạch cây trồng trước, cần cày vùi toàn bộ cỏ dại và thân lá cây vụ trước.

Đối với đất ruộng, phải tranh thủ cày bừa ngay sau khi thu hoạch vụ trước. Trong trường hợp sau thu hoạch lúa đất còn ướt thì không nên bừa kỹ sẽ làm đất dễ bị quánh, cứng, giảm độ khổng khi đất khô.

Khi lên luống, gom những cục đất nhỏ vào giữa, để những cục to ra ngoàilên luống rộng 1,2 – 1,5m, cao 30 – 50cm.

Ảnh: Làm đất trồng khoai lang

3. Cách trồng

Chọn giống đoạn 1 và đoạn 2 của những dây mập, không sâu bệnh, hom giống cắt dài 30-35cm hoặc dùng hom bánh tẻ có 5-6 đốt. Cắt hom xong đem để rải nơi thoáng mát (không được để chất đống) từ 1-2 ngày trước khi trồng sẽ giúp hom nhanh ra rễ, nẩy chồi hơn.

Trồng nông nối liền nhau theo chiều dọc luống hay mỗi mét dài trồng 4-5 hom với khoảng cách trồng 18-22cm, đặt hom thẳng dọc luống, lấp đất sâu 5-6cm, chừa đoạn hom khoảng 5-10cm vươn lên trên mặt đất. Mật độ khoảng 40.000-42.000 hom/ha. Khi đặt dây cuộn hết các lá phía dưới lại quanh thân rồi vùi hết dưới đất, chỉ chừa phần ngọn 5-10cm vươn lên khỏi mặt đất sẽ hạn chế dây bị mất nhiều hơi nước và giúp dây nhanh bén rễ hồi xanh hơn, hầu hết các mắt mầm trên hom dây đều có khả năng ra củ. Sau trồng 3-5 ngày để đảm bảo có đủ độ ẩm cho cây sinh trưởng, phát triển tốt ta nên tháo nước vào ngập luống sau đó tháo khô.

4. Bón phân

Lượng phân bón 1 ha như sau: Phân chuồng hoai mục 8-10 tấn/ha, Ure: 90-130 kg, lân: 170-235kg, kali: 130-150kg.

Cách bón: Bón lót toàn bộ lượng phân chuồng và phân lân + 30% phân đạm + 20% phân kali. Lượng phân còn lại dùng để bón thúc kết hợp với vun xới.

Bón thúc lần 1: Sau trồng 25-30 với lượng phân: 50% phân đạm + 30% phân kali, kết hợp với vun xới lần 1

Bón thúc lần  2: Tiến hành sau lần 1 từ 20-25 ngày, bón toàn bộ số phân còn lại kết hợp với vun xới lần 2.

Ảnh: Bón phân cho cây khoai lang

5. Chăm sóc

Trong 1 vụ chỉ nên vun xới kết hợp bón thúc 2 lần, không nên cuốc xới nhiều và cuốc xới muộn làm ảnh hưởng đến sự hình thành củ và tích lũy tinh bột trong củ. Trong trồng khoai lang có 2 công đọan quan trọng cần thực hiện là bấm ngọn và nhấc dây.

– Bấm ngọn khi dây đã dài khoảng 25cm (35-40 ngày sau trồng) để cho ra nhiều nhánh cấp 1 vừa để lấy nhiều đoạn giống đoạn 1 cung cấp cho sản xuất (giống đoạn 1 cho nhiều củ hơn giống đoạn 2), vừa giúp cho cây sinh trưởng thân lá nhanh trong thời gian đầu để tổng hợp được nhiều chất hữu nuôi củ tốt hơn.

– Nhấc dây cho đứt bớt rễ phụ tập trung dinh dưỡng nuôi củ lớn, thường công đoạn này thì khi dây bò ở rãnh nhiều hoặc sau các lần bón thúc dây sinh trưởng mạnh bò lan và ra rễ phụ nhiều thì ta nhấc dây để hạn chế rễ phụ và giúp cho dinh dưỡng tập trung ở rễ củ chính

Thường xuyên giữ ẩm cho các luống khoai đảm bảo độ ẩm luống đạt 70-80%. Không được để nước liên tục ở rãnh, vì độ ẩm quá lớn, cây khoai sẽ tập trung ra rễ mà không phát triển nhiều tia củ. Vào mùa khô, nên cho nước vào ngập 1/3-1/2 chiều cao luống để tưới cho khoai lang, thường tưới 2 lần lần 1: 40-45 ngày sau khi trồng và lần 2: 80-90 ngay sau khi trồng.

6. Phòng trừ sâu bệnh

Bệnh bọ hà Là một trong những loại sâu gây lại khoai lang phổ biến, trong cách trồng khoai lang lấy củ, bà con cần nắm được cách phòng trừ để đạt năng suất cao. Cây khoai bị hà thường thấy trên bề mặt củ có nhiều lỗ thủng hình tròn, quả phình to, dị dạng.

Phòng trừ: chọn giống không bị bệnh, thường xuyên nhổ cỏ, xới xáo đất. Thu hoạch đúng thời điểm, sau khi thu cần cho ruộng ngập nước 24h.
Có thể sử dụng các động vật bắt mồi như kiến, nhện, bọ chân chạy để diệt bọ hà. Hoặc dùng bẫy pheromone dẫn dụ giới tính. Luân canh với cây trồng khác như lúa, rau muống.

Sâu đục dây: Sâu đục dây và chui vào cuống củ làm cho thân phình to bị lignin hóa ở gốc tạo ra các khoang lấp đầy phân sau. Sâu đục dây ảnh hưởng nghiêm trọng ở thời kỳ hình thành củ. Dùng các biện pháp phòng tránh giống như bọ hà. Nếu phát hiện dây bị đục thì lấp đất, lấp kẽ nứt để chúng không thể chui lên.

Ngoài ra còn một số loại sâu gây ảnh hưởng như: bọ phấn trắng, sâu cuốn búp, sâu đục lá, sâu sa, bọ cánh cứng, mọt có sừng.

Bệnh thối đen khoai lang Bệnh sẽ tạo thành những vết thối lồi lõm ở gốc dây, củ, ngửi mùi giống đường đang lên men. Ít nhất hai năm nên luân canh với các cây trồng khác mà không phải ký chủ của bệnh.

7. Thu hoạch

Thời gian thu hoạch nên dựa vào đặc điểm của từng giống, vì nếu thu sớm quá củ sẽ không ngọt, thu muộn quá thì năng suất giảm. Bắt đầu thu hoạch vào thời điểm thân và lá vàng, rụng nhiều; Nhựa củ đặc, đen, mau khô. Củ khoai lang dễ nảy mầm nên sau khi thu hoạch, bà con cần bảo quản ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ẩm ướt.

Trên đây là tổng hợp đầy đủ, chi tiết nhất về cách trồng khoai lang cho năng suất cao. Củ khoai lang được ưa chuộng chế biến rất nhiều món hấp dẫn, thị trường tiêu thụ rộng lớn. Chúc bà con sớm thành công với kỹ thuật canh tác khoai lang củ.

Mẹo Hay Cho Cây Lúa Phát Triển Khỏe Mạnh, Năng Suất Cao

Cây lúa là cây lương thực chủ lực, quyết định trực tiếp đến năng suất và thu nhập của người nông dân. Tuy nhiên, để lúa sinh trưởng tốt, hạn chế sâu bệnh và đạt năng suất cao, bà con cần áp dụng đúng kỹ thuật chăm sóc. Dưới đây là những mẹo hay cho cây lúa đơn giản nhưng mang lại hiệu quả rõ rệt.

1. Chọn giống lúa phù hợp với điều kiện canh tác

Việc chọn giống lúa phù hợp với thổ nhưỡng, khí hậu và mùa vụ sẽ giúp cây lúa sinh trưởng khỏe ngay từ đầu. Nên ưu tiên các giống:

  • Có khả năng kháng sâu bệnh tốt
  • Phù hợp với điều kiện đất và nguồn nước
  • Cho năng suất ổn định, chất lượng gạo cao

👉 Chọn giống tốt là bước đầu tiên quyết định thành công của cả vụ mùa.

2. Làm đất kỹ, xử lý mầm bệnh sớm

Trước khi gieo sạ hoặc cấy lúa, bà con nên:

  • Cày ải phơi đất để tiêu diệt mầm bệnh, cỏ dại
  • Bón vôi hoặc chế phẩm sinh học để cải tạo đất
  • Giữ mặt ruộng bằng phẳng giúp lúa mọc đều

Đất sạch và tơi xốp sẽ giúp bộ rễ lúa phát triển mạnh hơn.

3. Gieo sạ đúng mật độ

Gieo sạ quá dày khiến lúa cạnh tranh dinh dưỡng, dễ phát sinh sâu bệnh. Ngược lại, gieo quá thưa làm giảm số bông trên ruộng.
👉 Mẹo hay là gieo sạ vừa phải, đều tay, giúp lúa đẻ nhánh khỏe, thân cứng và hạn chế đổ ngã.

4. Bón phân cân đối, đúng thời điểm

Không nên bón quá nhiều đạm vì sẽ làm lúa tốt lá nhưng yếu cây, dễ nhiễm bệnh.
Bà con nên:

  • Bón lót đầy đủ hữu cơ hoặc phân sinh học
  • Bón thúc theo từng giai đoạn sinh trưởng
  • Kết hợp trung – vi lượng giúp lúa cứng cây, chắc hạt

🌱 Bón phân đúng cách giúp lúa xanh bền, hạn chế sâu bệnh và tăng năng suất.

5. Quản lý nước hợp lý

Nước là yếu tố sống còn của cây lúa, nhưng không phải lúc nào cũng cần ngập sâu:

  • Giai đoạn đẻ nhánh: giữ nước vừa phải
  • Giai đoạn làm đòng: đảm bảo đủ nước
  • Trước thu hoạch: rút nước sớm giúp hạt chắc và dễ thu hoạch

Quản lý nước tốt giúp bộ rễ khỏe, hạn chế bệnh thối rễ và đổ ngã.

6. Phòng trừ sâu bệnh sớm

Thay vì chờ bệnh nặng mới xử lý, bà con nên:

  • Thường xuyên thăm đồng
  • Phát hiện sớm các dấu hiệu sâu bệnh
  • Ưu tiên biện pháp sinh học, an toàn

👉 Phòng bệnh luôn hiệu quả và tiết kiệm chi phí hơn trị bệnh.

7. Thu hoạch đúng thời điểm

Thu hoạch khi lúa chín đều, hạt chắc sẽ giúp:

  • Giảm thất thoát sau thu hoạch
  • Tăng chất lượng gạo
  • Bảo quản lúa tốt hơn

Kết luận

Áp dụng đúng các mẹo hay cho cây lúa sẽ giúp bà con giảm chi phí, hạn chế rủi ro và nâng cao năng suất một cách bền vững. Chăm lúa không khó, quan trọng là hiểu cây lúa cần gì ở từng giai đoạn để chăm sóc cho đúng.

Kỹ thuật chăm sóc và bón phân cho lúa thời kỳ mạ

Thời kỳ mạ của cây lúa được chia làm 2 giai đoạn nhỏ là: giai đoạn mạ non và giai đoạn mạ khỏe.

  • Giai đoạn mạ non: tính từ thời điểm gieo sạ đến khi cây lúa được 3 lá thật
  • Giai đoạn mạ khỏe: tính từ khi cây có lá thật thứ 4 đến trước đẻ nhánh

Vậy chăm sóc lúa ở giai đoạn này cần đặc biệt quan tâm những vấn đề gì? Sinh Học Châu Á kính mời quý bà con, quý bạn đọc cùng tìm hiểu ở bài viết này!

1. Dặm lúa

Dặm lúa là một hoạt động thường trực trong quá trình trồng lúa. Dặm lúa tức là sử dụng cây có cùng ngày tuổi và giống để bổ sung vào những chỗ lúa mọc thưa do gieo sạ không đồng đều; lúa chết do ngập nước, động vật phá hoại,… sao cho mật số trồng được đảm bảo.

  • Thời điểm dặm lúa

Lúa trồng bằng phương pháp gieo sạ hoặc cấy sẽ có thời điểm dặm lúa khác nhau.

Đối với các ruộng lúa sạ thì thời điểm dặm tốt nhất là từ 18 – 22 ngày. 

Đối với lúa cấy thì tiến hành dặm lúa sau khi cấy từ 5 – 7 ngày.

Để tiết kiệm chi phí canh tác chỉ nên dặm lúa ở những vùng chết nhiều, ruộng lên thưa. Để đảm bảo lúa dặm và lúa trồng ban đầu phát triển đồng đều thì phải sử dụng mạ đúng độ tuổi, đúng giống. 

Quá trình dặm lúa không chỉ là bù đắp cây vào những chỗ trống, chỗ thưa mà còn cân đối lại những chỗ có cây lên quá dày sao cho đảm bảo khoảng cách cho cây đẻ nhánh một cách tốt nhất về sau.

Các bước quan trọng để cấy dặm lúa là:

  • Gieo mạ dự phòng để cấy dặm
  • Ước tính diện tích cần cấy dặm
  • Chuẩn bị nhân lực
  • Chuẩn bị mạ để cấy
  • Cấy dặm

2. Quản lý nước trên ruộng

Công tác quản lý nước rất quan trọng, đòi hỏi người trồng lúa phải luôn theo dõi tình hình nước trong ruộng để kịp thời có các biện pháp điều chỉnh.

Nhu cầu của lúa ở giai đoạn này như sau:

  • Giai đoạn mới sạ: Không giữ nước trong ruộng quá nhiều chỉ cần cung cấp đủ độ ẩm cho ruộng. Trong khoảng thời gian 2 -3 ngày đầu không để ruộng bị ngập nước sẽ ảnh hưởng đến khả năng nảy mầm, hạt giống thậm chí có thể không mọc được.
  • Sau khi sạ 5 – 20 ngày: giữ nước xăm xắp mặt ruộng, không để ruộng khô sẽ gây khó khăn cho sự phát triển của bộ rễ cây lúa. Việc giữ mực nước vừa phải thời điểm này giúp rễ hạn chế bị thương tổn và dễ dàng hấp thu phân bón. Một điểm quan trọng của giữ mực nước xăm xắp giai đoạn này giúp hạn chế cỏ dại.

Trong xuyên suốt quá trình kiểm soát nước trên đồng ruộng cần thường xuyên kiểm tra bờ bao, đắp bờ,… để nước không tự chảy ra hoặc chảy vào.

3. Quản lý cỏ dại giai đoạn mạ

Cỏ dại là đối tượng thường trực trên đồng ruộng, chúng sinh trưởng mạnh, sức sống dai, nếu không có các biện pháp quản lý thì sẽ phát triển mạnh, cạnh tranh dinh dưỡng với lúa.

Cỏ dại thường được xử lý tiền nảy mầm và hậu nảy mầm. Từ bước đầu của giai đoạn làm đất người ta đã tiến hành xử lý cỏ dại.

4. Bón phân cho lúa

Việc bón phân cho cây lúa đã diễn ra từ giai đoạn làm đất, thời điểm đó người trồng lúa đã tiến hành bón lót cho ruộng.

Ở giai đoạn này, lượng phân bón bổ sung:

  • Đợt 1 (7 – 10 ngày sau sạ): Bón 25 – 30 kg ure và 6 – 7 kg Kali cho công 1000m2.

Đồng thời sử dụng thêm các dòng phân bón lá để cây hấp thu tốt hơn, chuẩn bị tiền đề cho giai đoạn đẻ nhánh tối đa về sau.

Lưu ý: Lượng phân bón có thể điều chỉnh theo tình trạng ruộng và mật số trồng.

5. Quản lý sâu bệnh hại

  • Giai đoạn này bà con cần chú ý các đối tượng sâu – côn trùng gây hại như là sâu đục thân, sâu phao, bù lạch, sâu cuốn lá,…. 
  • Các bệnh hại cần đặc biệt quan tâm là thối thân, đạo ôn, cháy bìa lá,… 
  • Ngoài ra còn một số đối tượng hại khác cũng cần được kiểm soát như là ốc bươu vàng, chuột,…

Ở thời kỳ đầu, bà con nên hạn chế sử dụng thuốc BVTV để tiêu diệt sâu bệnh. Vì việc sử dụng thuốc BVTV thời điểm này sẽ xử lý luôn cả các loài thiên địch có lợi, làm mất cân bằng sinh thái và tiềm ẩn nguy cơ bùng phát dịch hại về sau.

Thực hiện tốt các biện pháp canh tác như xử lý đất trước khi gieo sạ, phát quang cỏ dại, điều chỉnh lượng nước và dinh dưỡng cân đối,… sẽ góp phần hạn chế ảnh hưởng xấu của các đối tượng gây hại.

Để chủ động phòng ngừa, bà con có thể tham khảo sử dụng các chế phẩm sinh học kiểm soát sâu và bệnh hại trên lúa. Các chế phẩm này sử dụng cơ chế đối kháng sâu bệnh hại, tấn công đúng đối tượng mục tiêu mà không làm ảnh hưởng đến thiên địch và sinh thái đồng ruộng.

Tham khảo một số dòng sản phẩm sinh học kiểm soát và hỗ trợ các vấn đề về sâu bệnh hại trên lúa của Sinh Học Châu Á (Asia):

Triray: Kiểm soát rầy nâu 

Đạo ôn – vi khuẩn: Ngăn chặn sự phát triển của nấm bệnh đạo ôn

Chăm sóc lúa khỏe từ thời kỳ mạ là nền móng quan trọng để cây lúa cho năng suất tốt về sau. Sinh Học Châu Á kính mời quý bà con, quý độc giả cùng đón xem phần tiếp theo của kỹ thuật chăm sóc lúa cho năng suất cao.

Kỹ thuật bảo quản lúa sau thu hoạch

 Trong điều kiện thời tiết vụ hè thu mưa lũ kéo dài đã làm ảnh hưởng đến công tác thu hoạch lúa và công tác bảo quản hạt lúa cũng hết sức khó khăn. Nếu thu hoạch chạy lụt mà bà con nông dân bảo quản không đúng cách sẽ làm chất lượng hạt thóc bị giảm sút nghiêm trọng, hàm lượng các chất dinh dưỡng và giá trị thương phẩm cũng bị giảm đáng kể. Để khắc phục và giảm tổn thất trong quá trình thu hoạch, bà con cần áp dụng các kỹ thuật cơ bản:

Làm khô

Trong điều kiện trời mưa, nhiệt độ thấp và không có hệ thống sấy hiện đại thì bà con nông dân phải sấy lúa bằng hệ thống quạt thông gió và ánh điện để làm giảm độ ẩm của hạt, nên rải lúa thành luống trên nền khô, mỗi luống cao khoảng 10-15cm, rộng 40-50cm và cứ nửa giờ cào đảo một lần để tránh hiện tượng tự bốc nóng của đống hạt.

Ngoài ra có thể làm khô lúa bằng phương pháp nhân tạo như: sấy lúa với không khí nóng, sấy đối lưu, sấy bức xạ… Những phương pháp này có ưu điểm là lúa có thể được làm khô bất cứ lúc nào và không phụ thuộc và thời tiết nắng hay mưa, độ ẩm của hạt có thể khống chế hợp lý trong thời gian giới hạn và khi xay xát, hiệu suất thu hồi gạo cao hơn so với sấy tự nhiên.

Trong điều kiện thời tiết thuận lợi thì thông thường lúa được làm khô bằng các cách sau:

Phơi nhanh: Lúa được phơi dưới ánh nắng mặt trời, nhiệt độ không khí lên tới 40 độ C, nhiệt độ trên sân xi măng, sân gạch có thể đạt tới 60-70 độ C, khi đó nhiệt độ hạt lúa có thể trên 50 độ C. Phơi theo cách này chỉ cần phơi lúa liên tục từ 8-9 giờ sáng cho đến 4-5 giờ chiều trong 2-3 ngày nắng là lúa có thể xay xát được. Lúa được phơi thành luống, mỗi luống cao khoảng 10-15 cm, rộng 40-50 cm và cứ nửa giờ cào đảo một lần. Tuy nhiên, phơi theo cách này hạt gạo bị nứt nẻ khi xay xát, tỷ lệ gạo bị gãy cao do nước bên trong hạt gạo không đủ thời gian khuếch tán ra bên ngoài.

Phơi lâu: Phương pháp này đòi hỏi mất nhiều thời gian và lao động hơn nhưng gạo ít bị tấm hơn. Lúa được trải thành luống như cách trên nhưng ngày đầu tiên chỉ phơi lúa dưới nắng 2 giờ, ngày thứ hai phơi 3 giờ, ngày thứ ba phơi 4 giờ. Cứ 15 phút cào đảo một lần. Trong 3 ngày đầu, sau khi phơi ngoài nắng, đưa lúa vào chỗ có bóng mát, càng thoáng gió càng tốt. Các ngày sau đó, lúa tiếp tục được phơi 5-6 giờ/ngày cho đến khi lúa có độ ẩm thích hợp cho việc xay xát hoặc tồn trữ. Nếu nắng tốt thì đến ngày thứ tư, độ ẩm của lúa đạt tiêu chuẩn để xay xát và bảo quản.

Quy trình trồng lúa đúng kỹ thuật

Trồng lúa đúng kỹ thuật là một yếu tố quan trọng để đảm bảo sự phát triển và năng suất của cây lúa. Dưới đây là một số bước trong quy trình trồng lúa mà bà con nông dân cần nắm được để mang lại một mùa vụ năng suất cao.

1. Lựa chọn giống lúa phù hợp

Lựa chọn giống lúa phù hợp là một yếu tố quan trọng để đảm bảo thành công của quá trình trồng lúa. Khi lựa chọn giống lúa, bà con cần chú ý đến một số yếu tố như:

  • Điều kiện khí hậu: Chọn giống lúa phù hợp với điều kiện khí hậu của vùng trồng để đảm bảo cây lúa phát triển tốt.
  • Khả năng chống chịu bệnh tật: Chọn giống lúa có khả năng chống chịu bệnh tật cao để giảm rủi ro và giữ cho cây lúa khỏe mạnh.
  • Năng suất và chất lượng: Lựa chọn giống lúa có năng suất cao và đạt chất lượng lúa tốt để đáp ứng nhu cầu sản xuất và tiêu thụ.
  • Thời gian trưởng thành: Chọn giống lúa có thời gian trưởng thành phù hợp với mùa vụ và thời gian thu hoạch mong muốn.

Trước khi quyết định chọn giống lúa, nhà nông cần tiến hành tìm hiểu thông tin về giống lúa như nguồn gốc, đặc điểm sinh trưởng, khả năng chống chịu bệnh tật, năng suất, và nhận xét từ những người trồng lúa đã sử dụng giống này trước đó. Thông tin này sẽ bà con có cái nhìn rõ hơn về giống lúa và đưa ra quyết định đúng đắn cho việc lựa chọn giống lúa phù hợp.

2. Chuẩn bị đất trồng

Để đảm bảo sự phát triển tốt của cây lúa, việc chuẩn bị đất trước khi trồng rất quan trọng. Dưới đây là các bước cần thiết để chuẩn bị đất trồng:

  • Vị trí ruộng lúa: Lựa chọn vị trí trồng lúa phải đảm bảo điều kiện ánh sáng, thoát nước tốt và hạn chế sự cạnh tranh với các cây trồng khác. Ngoài ra, phân tích đất để xác định dinh dưỡng và độ pH của đất.
  • Cải tạo đất: Nếu đất trồng có cấu trúc kém, cần tiến hành cải tạo đất bằng cách cày sâu và lấy đất dưới lớp trồng để tạo độ thoáng cho cây lúa.
  • Phân bón: Dựa trên kết quả phân tích đất, áp dụng phân bón hữu cơ hoặc phân bón hóa học để cung cấp dinh dưỡng cần thiết cho cây lúa. Phân bón nên được trải đều trên diện tích trồng và hòa vào đất trước khi gieo hạt lúa.
  • Canh tác đất: Sau khi cải tạo và bón phân, đất trồng cần được xới bằng cách sử dụng cày, xới hoặc máy cày để tạo ra một lớp đất mềm mịn và tiện lợi cho quá trình gieo hạt lúa.

Chuẩn bị đất trồng cẩn thận và đúng cách sẽ tạo ra một môi trường thuận lợi cho sự phát triển của cây lúa. Điều này đồng nghĩa với việc tăng năng suất và chất lượng của vụ mùa và đảm bảo thành công trong trồng lúa.

3. Chuẩn bị hệ thống tưới tiêu

Hệ thống tưới tiêu đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp nước cho cây lúa và duy trì độ ẩm cần thiết cho quá trình sinh trưởng. Do vậy mà bà con nông dân phải chuẩn bị hệ thống tưới tiêu kỹ lưỡng trước khi gieo trồng:

  • Lựa chọn hệ thống tưới tiêu phù hợp: Tùy thuộc vào điều kiện địa phương, nguồn nước có sẵn và kinh phí, lựa chọn hệ thống tưới tiêu phù hợp như tưới theo hàng, tưới phun mưa, hoặc tưới nhỏ giọt. Cần xem xét khả năng cung cấp nước, hiệu suất tưới, và tiết kiệm nước.
  • Thiết kế và lắp đặt hệ thống tưới tiêu: Dựa trên kích thước và hình dạng của khu vực trồng lúa, thiết kế hệ thống tưới tiêu bao gồm việc đặt vị trí các béc tưới, béc phun, ống dẫn nước, và hệ thống bơm nước. Hệ thống cần được lắp đặt sao cho tiện lợi trong việc cung cấp nước đồng đều cho cây lúa.
  • Kiểm tra và bảo trì hệ thống: Trước khi trồng lúa, hãy kiểm tra kỹ hệ thống tưới tiêu để đảm bảo rằng không có rò rỉ, bục bình, hay vấn đề khác. Hãy đảm bảo rằng hệ thống hoạt động tốt và đáng tin cậy để đáp ứng nhu cầu tưới tiêu của cây lúa. Định kỳ kiểm tra và bảo trì hệ thống trong quá trình trồng lúa để đảm bảo hiệu suất tốt nhất.

4. Gieo hạt lúa

Gieo hạt lúa (gieo mạ) là một giai đoạn cực kỳ quan trọng để khởi đầu quá trình trồng lúa. Dưới đây là những bước cần thiết để thực hiện việc gieo mạ hiệu quả:

  • Chọn thời điểm gieo hạt phù hợp: Thời điểm gieo hạt lúa cần được xác định dựa trên điều kiện khí hậu, loại giống lúa, và thời gian trồng lúa trong mùa. Thông thường, nhà nông thường gieo hạt vào mùa xuân hoặc mùa hè, tùy thuộc vào vùng địa lý và khí hậu cụ thể.
  • Phương pháp gieo hạt hiệu quả: Có nhiều phương pháp gieo hạt lúa, bao gồm gieo hạt trực tiếp vào đất, sử dụng máy gieo hạt, hoặc mới đây nhất là gieo sạ bằng máy bay nông nghiệp. Phương pháp gieo hạt phụ thuộc vào điều kiện địa phương, quy mô trồng lúa, và công nghệ trồng lúa hiện đại.
  • Khi gieo hạt lúa, cần đảm bảo độ sâu và khoảng cách giữa các hạt lúa đều nhau để đảm bảo sự phát triển đồng đều của cây lúa. Đồng thời, hãy đảm bảo rằng đất được tưới ẩm trước khi gieo để tạo điều kiện thuận lợi cho hạt lúa nảy mầm tỉ lệ cao.

Chọn thời điểm và phương pháp gieo hạt lúa phù hợp sẽ giúp đảm bảo sự phát triển khỏe mạnh và mạnh mẽ của cây lúa từ khi mới nảy mầm. Việc gieo hạt lúa đúng cách là một bước quan trọng để đạt được năng suất cao và chất lượng tốt trong vụ mùa lúa.

5. Chăm sóc cây lúa trong quá trình phát triển

Chăm sóc cây lúa là công việc quan trọng để đảm bảo sự phát triển và tăng năng suất của cây trong suốt quá trình trồng lúa. Quy trình chăm sóc cây lúa có thể kể đến các bước như:

  • Tưới nước và bón phân: Cung cấp đủ nước cho cây lúa là rất quan trọng. Hãy đảm bảo cây nhận được đủ lượng nước để phát triển tốt, đặc biệt trong giai đoạn mọc rễ và trưởng thành. Đồng thời, bón phân đúng loại và lượng phù hợp để cung cấp các chất dinh dưỡng cần thiết cho cây.
  • Kiểm soát cỏ dại và sâu bệnh: Loại bỏ cỏ dại và kiểm soát sâu bệnh là công việc quan trọng để bảo vệ sự phát triển của cây lúa. Loại bỏ cỏ dại giúp tránh việc cạnh tranh chất dinh dưỡng và không gian với cây lúa. Kiểm soát sâu bệnh hại bằng cách sử dụng phương pháp sinh học hoặc hóa học sẽ giúp bảo vệ cây khỏi những tác động tiêu cực của sâu bệnh.
  • Cắt tỉa cây lúa: Đây là hoạt động quan trọng để tạo ra kiến trúc cây lúa ổn định và thuận lợi cho quá trình phát triển. Bằng cách loại bỏ những cành cây yếu, bị hư hại hoặc không cần thiết, cây lúa sẽ được thúc đẩy phát triển mạnh mẽ và tạo ra năng suất tốt hơn.

Chăm sóc cây lúa đúng cách sẽ giúp tạo ra một môi trường tốt nhất cho cây phát triển. Việc tưới nước, bón phân, kiểm soát cỏ dại và sâu bệnh, cùng với việc cắt tỉa cây lúa, sẽ giúp đảm bảo cây lúa phát triển khỏe mạnh và đạt được năng suất cao trong quá trình trồng lúa.

6. Đánh giá sẵn sàng thu hoạch

Trước khi tiến hành thu hoạch lúa, việc đánh giá sẵn sàng của cây lúa là cực kỳ quan trọng để đảm bảo thu hoạch được tiến hành đúng thời điểm và đạt hiệu quả cao. Theo đó bà con nên lưu ý tới một số điều sau:

  • Kiểm tra trạng thái lúa trước thu hoạch: Quan sát màu sắc và độ chín của hạt lúa, cánh lúa và thân cây. Lúa nên có màu vàng hoặc nâu đậm, cánh lúa khô và bắt đầu rụng tự nhiên. Thân cây lúa nên có màu vàng lá và chắc chắn.
  • Định kỳ quan sát và đánh giá cây lúa: Theo dõi quá trình phát triển của cây lúa và quan sát các chỉ số như chiều cao cây, tỉ lệ đâm chồi và đậu hạt, mật độ hạt, và tình trạng lá. Điều này giúp xác định thời điểm tối ưu để thu hoạch lúa.

7. Phương pháp thu hoạch lúa

Sau khi đánh giá lúa đã sẵn sàng thu hoạch, việc chọn thời điểm và phương pháp thu hoạch phù hợp sẽ đảm bảo rằng cây lúa được thu hoạch một cách hiệu quả và bảo đảm chất lượng sản phẩm.

  • Chọn thời điểm thu hoạch phù hợp: Thời điểm thu hoạch phụ thuộc vào loại giống lúa và điều kiện thời tiết. Lúa nên được thu hoạch khi hạt lúa đã chín đều và có độ ẩm phù hợp để đảm bảo chất lượng và giá trị dinh dưỡng cao.
  • Chọn phương pháp thu hoạch: Có thể thu hoạch lúa bằng phương pháp cắt bằng tay hoặc sử dụng máy gặt. Sự lựa chọn phương pháp phụ thuộc vào quy mô và công nghệ trồng lúa. Cắt bằng tay thích hợp cho các ruộng lúa diện tích nhỏ, trong khi sử dụng máy gặt lúa phù hợp cho các cánh đồng có quy mô rộng lớn để tiết kiệm thời gian và công sức lao động.

Chủ đề bài viết :

Tin tức mới nhất :

Cách làm thuốc trừ sâu sinh học từ tỏi, ớt tại nhà hiệu quả và an toàn

Hiện nay, nhiều người muốn trồng rau sạch tại nhà nhưng lại lo ngại về thuốc trừ sâu hóa học. Một giải pháp an toàn và dễ làm là sử dụng các nguyên liệu tự nhiên như tỏi và ớt để tự pha thuốc trừ sâu. Cách làm rất đơn

Cách phục hồi vườn cây ăn quả sau bão lụt

Đối với cây, vườn cây bị gãy cành, đổ nghiêng – Bước 1: Ngay sau khi hết mưa, khơi thoát nước vườn cây, tiến hành dựng thẳng gốc cây, dùng cọc chống để cây không bị nghiêng trở lại (áp dụng đối với cây thân gỗ). – Bước 2: Cắt bỏ

Cách Phòng Trừ Bệnh Vàng Lá Trên Cây Cà Phê Hiệu Quả Nhất

Bệnh vàng lá trên cây cà phê là một trong những nỗi lo của người nông dân. Vậy bệnh này có những nguyên nhân – dấu hiệu như thế nào? Cùng tìm hiểu ngay sau đây nhé! Bệnh vàng lá trên cây cà phê là một trong những loại bệnh

Phân bón lá Combi – Giải pháp bổ sung vi lượng tuyệt vời cho cây trồng

phân bón lá #Combi là dòng phân bón lá vi lượng cao cấp nhập khẩu từ Đức. Hiện sản phẩm đã được dùng phổ biến ở nước ta. Về thành phần, phân bón lá Combi chứa nhiều nguyên tố vi lượng bao gồm: ● Sắt…………………………………………..1.000ppm ● Kẽm…………………………………………2.000ppm ● Mangan……………………………………..1.000ppm ●